ҚАЗАҚСТАННЫҢ ЖОҒАРЫ ЖӘНЕ ЖОҒАРЫ ОҚУ ОРНЫНАН КЕЙІНГІ БІЛІМ БЕРУ САЛАСЫНДА МЕМЛЕКЕТТІК-ЖЕКЕМЕНШІК ӘРІПТЕСТІКТІ ІСКЕ АСЫРУ

Мақала Қазақстанның жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру саласында мемлекеттік-жекеменшік әріптестікті (МЖӘ) іске асыру тетіктерін зерттеуге арналған. Білім беру жүйесін жаңғырту және оның бәсекеге қабілеттілігін арттыру қажеттілігі жағдайында МЖӘ жеке инвестицияларды тартудың, инфрақұрылымды дамытудың және кадрларды даярлау сапасын арттырудың тиімді құралы ретінде қарастырылады. Жұмыста инфрақұрылымдық объектілердің бірлескен құрылысын, индустриялық кафедраларды, дуальды оқытуды, зерттеу орталықтарын және стипендиялық бағдарламаларды қоса алғанда, ЖОО мен бизнестің өзара іс-қимылының негізгі модельдері талданды.

2019-2024 жылдардағы статистикалық деректер негізінде түлектердің жұмысқа орналасу деңгейіне МЖӘ негізгі факторларының әсерін корреляциялық-регрессиялық талдау жүргізілді. Талдау нәтижелері МЖӘ дамуы мен жас мамандардың жұмыспен қамтылуының өсуі арасындағы жоғары деңгейдегі оң байланыстың бар екендігін көрсетті. Жұмыста әріптестік жобалардың тиімділігін бағалау индикаторлары және білім берудегі МЖӘ ұлттық индексінің тұжырымдамасы ұсынылды. Одан әрі дамытудың перспективалық бағыттары ұсынылған: дуальды оқытуды масштабтау, цифрландыру, жобаларды өңірлік кеңейту және KPI әзірлеу. Зерттеу мемлекеттік органдар, жоғары оқу орындары мен инвесторлар үшін қолданбалы маңызға ие.

1. BI Group и КазНТУ им. Сатпаева – партнёрский проект по созданию инфраструктуры [Электронный ресурс] - URL: https://official.satbayev.university/en/massmedia/satbayev-university-invites-investors-to-participate-in-theconstruction-of-the-dormitory (дата обращения: 24.04.2025).

2. Пресс-релиз КазНУ им. аль-Фараби о сотрудничестве с АО «Казахтелеком», 2022 [Электронный ресурс] URL: https://welcome.kaznu.kz/content/booklet/new/ (дата обращения: 24.04.2025).

3. Стипендиальные и грантовые программы частных компаний [Электронный ресурс] - URL: https://www.kmg.kz/en/press-center/press-releases/children-of-zhanaozen-start-their-education-under-zharkynbolashak-program/ (дата обращения: 24.04.2025).

4. Совместные исследовательские центры и акселераторы стартапов [Электронный ресурс] - URL: https://nuris.nu.edu.kz/demoday2024eng (дата обращения: 24.04.2025).

5. Годовые отчёты Министерства науки и высшего образования Республики Казахстан, 2020 2024 гг. [Электронный ресурс] - URL: https://www.gov.kz/memleket/entities/sci/documents (дата обращения: 24.04.2025).

6. Аналитические отчёты Национального центра ГЧП Казахстана [Электронный ресурс] - URL: https://pppcenter.kz. (дата обращения: 24.04.2025).

7. Дербина, Е. С. Государственно-частное партнерство как механизм развития образования и науки. Инновационная экономика: материалы I Междунар. науч. конф. Казань: Бук, 2024. — С. 24-25.

8. Калиева C.А., Буйтек Э.К., Мельдаханова М.К. Государственно-частное партнерство в сфере профессионального образования. Вестник университета «Туран». 2021;(3). Р. 249-257.

9. Калимуратова А. А. Совершенствование механизма государственно-частного партнёрства при строительстве объектов образования. [Электронный ресурс] - URL: https://repository.apa.kz/handle/ (дата обращения: 13.05.2025).